یکی از سیاست‌هایی که این روزها بیش از هر موضوع دیگری نام زهران ممدانی، شهردار نیویورک، را به تیتر رسانه‌ها آورده، اجرای سیاست فریز اجاره برای حدود یک میلیون واحد مسکونی تحت نظام تثبیت اجاره است؛ سیاستی که از نگاه حامیانش راهی برای کاهش فشار هزینه‌های زندگی بر مستأجران در شهر پرهزینه نیویورک و از دید منتقدان، تهدیدی برای سرمایه‌گذاری و آینده بازار مسکن به شمار می‌رود. این گزارش قصد ندارد صرفا این سیاست را تأیید یا رد کند؛ بلکه تلاش می‌کند آن را در بستر بحران مسکن نیویورک بررسی کند. از همین رو، ابتدا وضعیت بازار مسکن این شهر و دلایل شکل‌گیری بحران مرور می‌شود و سپس جزئیات سیاست فریز اجاره و مهم‌ترین استدلال‌های موافقان و مخالفان آن از منظر اقتصادی مورد بررسی قرار می‌گیرد.

اگر قصد سرمایه‌گذاری در بازار مسکن تهران را دارید، فقط به رشد قیمت ملک نگاه نکنید؛ بازده اجاره هم می‌تواند تصویر متفاوتی از جذابیت مناطق مختلف شهر ارائه دهد.

در بازار مسکن ایران، خانه‌های دوبلکس و تریپلکس معمولاً مترادف با خانه‌های لوکس و گران‌قیمت هستند؛ املاکی که بیشتر به عنوان نمادی از رفاه شناخته می‌شوند تا یک ابزار سرمایه‌گذاری. اما در بازار مسکن آمریکا، همین نوع ساختمان‌ها جایگاهی کاملاً متفاوت دارند و چندان دور از دسترس عموم جامعه نیستند. در این کشور، دوبلکس و تریپلکس برای بسیاری از خریداران نه‌تنها راهی برای ورود به بازار مسکن، بلکه ابزاری برای ایجاد درآمد اجاره‌ای و حتی تأمین بخشی از اقساط وام خرید خانه به شمار می‌روند؛ به گونه‌ای که برخی از آن‌ها از این مدل با عنوان «خانه‌ای که قسط خودش را می‌دهد» یاد می‌کنند.

خانه‌ای که فضای کافی برای اعضای خانواده نداشته باشد، حریم خصوصی، آرامش و کیفیت زندگی ساکنانش را تحت تأثیر قرار می‌دهد. به همین دلیل، تناسب تعداد اتاق‌های یک واحد مسکونی با تعداد و ساختار اعضای خانوار، یکی از مهم‌ترین معیارهای سنجش کیفیت سکونت است. شاخص «کمبود فضای سکونتی» یکی از معیارهای یورواستات نهاد آماری اتحادیه اروپا برای سنجش کیفیت سکونت است. بررسی داده‌های خام طرح هزینه و درآمد خانوار سال ۱۴۰۳ مرکز آمار ایران بر اساس استاندارد یوروستات نشان می‌دهد ۴۰ درصد از خانوارهای کشور در واحدهایی زندگی می‌کنند که تعداد اتاق‌های آن کمتر از نیاز استاندارد خانوار است. به بیان دیگر، از هر پنج خانوار ایرانی، دو خانوار با کمبود فضای سکونتی مواجه‌اند. این شاخص در استان‌های مختلف کشور اختلاف قابل توجهی دارد؛ از ۱۱.۸ درصد در گیلان تا ۶۷.۱ درصد در سیستان و بلوچستان. این فاصله چشمگیر نشان می‌دهد کیفیت فضای سکونتی در سراسر کشور یکسان نیست و برخی استان‌ها با فشار بسیار بیشتری از نظر تأمین فضای مناسب برای خانوارها روبه‌رو هستند.

صبح امروز نشست بررسی اجرای طرح جوانی جمعیت و شناسایی ظرفیت‌های تأمین زمین با حضور مدیرکل راه و شهرسازی استان سمنان مدیرکل راه و شهرسازی شرق استان، مدیرکل اوقاف و امور خیریه استان و مدیرکل دفتر امور زنان و خانواده استانداری سمنان برگزار شد.

شورای شهر تهران با تمدید دوماهه رایگان بودن مترو و اتوبوس‌های تندرو موافقت کرد. در حالی که علیرضا زاکانی، شهردار تهران از این سیاست دفاع می‌کند، کارشناسان نسبت به پیامدهای آن هشدار می‌دهند.

بررسی سهم مبلغ رهن کامل از ارزش خرید ملک در ۲۲ منطقه تهران نشان می‌دهد فاصله میان ارزش معاملاتی املاک و بازار اجاره در مناطق مختلف شهر یکسان نیست. در برخی مناطق، قیمت خرید نسبت به مبلغ رهن فاصله بیشتری دارد و در برخی دیگر، این فاصله کمتر است؛ این تفاوت، از دو منطق متفاوت در بازار مسکن تهران حکایت دارد؛ بازاری که در یک سوی آن انگیزه‌های سرمایه‌ای و انتظار افزایش قیمت پررنگ‌تر است و در سوی دیگر، بازده حاصل از اجاره نقش مهم‌تری در تصمیم سرمایه‌گذاران ایفا می‌کند.

یک دهنه مغازه در جنوب‌شرق تهران چقدر می‌ارزد؟ بررسی قیمت فایل‌های فروش در دو بازار پررونق منطقه ۱۵، بازار بلورفروشان شوش و بازار خرده فروشی افسریه نشان می‌دهد در برخی راسته‌ها به سه تا ده برابر قیمت هر متر مسکن نوساز منطقه می‌رسد؛ در حالی که قیمت خانه در یک محله معمولا در یک بازه مشخص نوسان می‌کند، ارزش مغازه در این دو بازار قدیمی و پررونق می‌تواند بسته به راسته، پاخور و نوع مالکیت، چندین برابر قیمت مسکن همان محدوده باشد.