فهرست
تاریخ دادنامه: 1405/4/9
شماره دادنامه: 140531390000877266
شماره پرونده: 0300867
مرجع رسیدگی: هیئت عمومی دیوان عدالت اداری
شاکی: آقای محمد کریمی احمدآبادی
طرف شکایت: ستاد فرماندهی کل سپاه پاسداران انقلاب اسلامی (فرماندهی پشتیبانی
و اجرائیات حوزه مرکزی سپاه)
موضوع شکایت و خواسته: ابطال بند ۱۲ قسمت (ب) فصل دوم دستورالعمل اجرایی افسر نگهبانی ستاد فرماندهی کل سپاه به شماره ۱۴۰/۷۰۵۹/س مورخ ۱۳۹۰/۱۱/۳۰
گردش کار:
شاکی به موجب دادخواستی ابطال بند ۱۲ قسمت (ب) فصل دوم دستورالعمل اجرایی افسر نگهبانی ستاد فرماندهی کل سپاه به شماره ۱۴۰/۷۰۵۹/س مورخ ۱۳۹۰/۱۱/۳۰ را خواستار شده و در جهت تبیین خواسته به طور خلاصه اعلام کرده است که:
“بند ۱۲ قسمت (ب) فصل دوم دستورالعمل اجرایی مورد شکایت مقرّر نموده است که حضور در مرخصی اعم از استحقاقی و استعلاجی و…، نیز سایر مأموریت ها به هیچ وجه دلیل موجّهی برای عدم حضور در نوبت افسر نگهبانی نبوده و برابر مفاد بند ۱۱ عمل نمایند.
این مصوبه به دلایل ذیل فاقد وجاهت قانونی و شرعی می باشد:
1ـ مطابق با بند (ب) قانون مقرّرات استخدامی سپاه، قانونگذار مرخصی استعلاجی را مُجاز شمرده و تصریح نموده است که «پرسنلی که به علّت بیماری قادر به خدمت نمی باشند با تجویز پزشک مسئول، علاوه بر مرخصی استحقاقی حداکثر تا چهار ماه در سال می توانند از این مرخصی استفاده نمایند”که با عنایت به این ماده و تصریح قانونگذار، هیچ گونه اجباری در حضور فرد بیمار و فاقد توانایی خدمت به دلیل بیماری در محل کار وجود ندارد و اجبار افراد بر خلاف این موضوع فاقد وجاهت شرعی می باشد.
2ـ در صورت حضور فرد بیمار در محل کار و انتشار بیماری توسط وی، فرد مطابق با قانون مسئولیت مدنی و مادتین ۹ و ۲۲ قانون طرز جلوگیری از بیماری های آمیزشی و بیماری های واگیردار و همچنین ماده ۵۴ قانون مجازات نیروهای مسلّح، برای فرد نظامی مسئولیت کیفری در نظر گرفته شده است که عمل مطابق با مصوبه موضوع شکایت، موجب بروز اتفاقات خواهد گردید.
3ـ همچنین مطابق با بند (الف) ماده ۶۸ آیین نامه انضباطی نیروهای مسلّح جمهوری اسلامی ایران مصوّب فرمانده معظّم کل قوا که تصریح نموده «هر فردی از نیروهای مسلّح جمهوری اسلامی ایران در رزم و فعالیت های پشتیبانی آن با توکّل به خدا سعی می نماید: الف) الزاماً مأموریت را درک و با آگاهی و هوشیاری آن را انجام دهد و دستورات را دقیقاً اجرا نماید»، فرد نظامی با تدبیر و دستور فرماندهان به مأموریت اعزام می شود و تبعیت از دستور فرمانده وظیفه آن می باشد.
علاوه بر این فرد نظامی در صورتی که از اوامر مسئولین خود سرپیچی نماید و به جای مأموریت ابلاغی از سوی فرماندهان، در شیفت افسر نگهبانی حضور یابد، رفتار وی مطابق با آیین نامه انضباطی نیروهای مسلّح جمهوری اسلامی ایران و قانون مجازات جرایم نیروهای مسلّح دارای مجازات و برخورد می باشد.
4ـ مطابق با اصل ۲۲ قانون اساسی که اشعار داشته «حیثیت، جان، مال، حقوق، مسکن و شغل اشخاص از تعرّض مصون است» حضور فرد بیماری که دارای مرخصی استعلاجی می باشد، می تواند موجب تشدید بیماری و حتی وخیم تر شدن اوضاع آن شود که مصوّب موضوع شکایت نیز خلاف قانون اساسی بوده و اصلاً به چنین موردی اشاره نداشته و براساس نظر شخصی صادر گردیده است.
۵ ـ مطابق آیین نامه مرخصی کارکنان نیروهای مسلّح مصوّب ۱۳۹۹/۱/۳۱، در بخش سوم (مرخصی استعلاجی) تصریح شده است «کارکنانی که به علّت بیماری قادر به ادامه خدمت نمی باشند با تجویز پزشک مسئول و تأیید مراکز درمانی ذی ربط می توانند علاوه بر مرخصی استحقاقی حداکثر تا ۴ ماه از مرخصی استعلاجی در سال استفاده نمایند”که با عنایت به مراتب فوق و قید عبارت «می توانند”در ماده فوق، نشان دهنده اجازه فرمانده کل قوا و تفویض اختیار به کارکنان نیروهای مسلح در استفاده از مرخصی استعلاجی با رعایت ضوابط مربوطه نمایند که مصوبه موضوع دعوا، خارج از حدود اختیارات مقام صادر کننده تصویب شده است.
بنابر مراتب فوق و با توجّه به ادلّه و مدارک ابرازی، رسیدگی و صدور رأی مبنی بر ابطال بند ۱۲ قسمت (ب) دستورالعمل اجرایی افسر نگهبانی ستاد فرماندهی کل سپاه، مورد استدعا است.”
متن مقرره مورد شکایت به شرح زیر است:
“شماره ۱۴۰/۷۰۵۹/س مورخ ۱۳۹۰/۱۱/۳۰
سردار معاون اجرایی فرمانده کل سپاه (برادر اصلانی)
دستور صادره:
موضوع: دستورالعمل اجرایی افسر نگهبانی
سلام علیکم
با صلوات بر محمد و آل محمّد (ص)، پیرو نامه شماره ۵۹۸۵ مورخ ۱۳۸۹/۹/۱ حضرتعالی موافقت خود را طی گردشکار (شماره ۱۳۳۸۴ مورخ ۱۳۹۰/۱/۲۴) مبتنی بر بکارگیری پایوران فرماندهی کل سپاه در لوحه افسر نگهبانی اعلام نمودید.
«بسمه تعالی: به ترتیب پیشنهاد اقدام شود.»
دستورالعمل اجرایی افسر نگهبانی برابر مأموریت ها و شرح وظایف ابلاغی در ستاد فرماندهی کل سپاه تهیه و در حوزه مرکزی سپاه به مدّت یک سال اجرایی گردیده است.
با توجّه به مشکلات به وجود آمده پس از اجرای این طرح، برابر دستور حضرتعالی در هامش نامه شماره 714ـ ۵/س مورخ ۱۳۹۰/۴/۲۷ دستورالعمل جدید تهیه، جهت تأیید
و ابلاغ به حضورتان تقدیم می گردد.
ـ فرماندهی پشتیبانی و اجرائیات حوزه مرکزی سپاه
مقدّمه:
جهت بالا بردن ضریب امنیتی و رفع تهدیدات احتمالی در سازمان های نیروی های مسلّح، توجّه به موضوعات امنیتی و حفاظتی حائز اهمّیت بوده و ضروری است ساز و کار لازم در این زمینه فراهم گردد. بدین منظور برای استفاده از نیروی انسانی جوان (افسران و درجه داران) در سازمان و ایجاد آمادگی بیشتر در آنان به عنوان حافظ و نگهبان از دستاوردهای انقلاب اسلامی همیشه از توان صد درصدی و انعطاف در مأموریت های سازمانی استفاده شود.
فصل اول:……………….
فصل دوم: اجرا
الف ـ……………….
ب ـ………………..
12ـ حضور در مرخصی اعم از استحقاقی، استعلاجی و… و نیز سایر مأموریت ها به هیچ وجه دلیل موجّهی برای عدم حضور در نوبت افسر نگهبانی نبوده و می بایستی [باید] برابر مفاد بند ۱۱ عمل نمایند.
………………….”
علی رغم ارسال و ابلاغ نسخه دوم دادخواست و ضمائم آن برای طرف شکایت تا زمان رسیدگی به پرونده پاسخی از طرف آن مرجع واصل نشده است.
هیئت عمومی دیوان عدالت اداری در تاریخ ۱۴۰۵/۴/۹ با حضور رئیس و معاونین دیوان عدالت اداری و رؤسا و مستشاران شعب دیوان تشکیل شد و پس از بحث و بررسی با اکثریت آراء به شرح زیر به صدور رأی مبادرت کرده است.
رأی هیئت عمومی
با عنایت به این که حکم مقرره مورد شکایت مبنی بر عدم پذیرش مرخصی استحقاقی و استعلاجی و حکم مأموریت به عنوان دلیل موجّه برای عدم حضور در نوبت افسر نگهبانی با اطلاق تجویز قانونی اعطای مرخصی استحقاقی و استعلاجی و نیز صدور حکم مأموریت موضوع قانون مقرّرات استخدامی سپاه پاسداران انقلاب اسلامی مصوّب ۱۳۷۰/۷/۲۱ مجلس شورای اسلامی به شرح مندرج در مواد ۹۷، ۱۰۲ و ۱۰۳ آن قانون مغایرت دارد، بر همین اساس مقرره مزبور مستند به بند یک ماده ۱۲ و مواد ۱۳ و ۸۸ قانون دیوان عدالت اداری مصوّب سال ۱۳۹۲ از تاریخ تصویب ابطال می شود. این رأی
براساس ماده ۹۳ قانون دیوان عدالت اداری (اصلاحی مصوّب ۱۴۰۲/۲/۱۰) در رسیدگی و تصمیم گیری مراجع قضایی و اداری معتبر و ملاک عمل است.
رئیس هیئت عمومی دیوان عدالت اداری ـ احمدرضا عابدی