غزال زیاری: در شرایطی که زیرساختهای اقتصادی افغانستان همچنان با چالشهای متعددی دستوپنجه نرم میکند، بخش مخابرات این کشور حالا گام بزرگی به سمت مدرنیته برمیدارد.
وزارت مخابرات و تکنولوژی معلوماتی حکومت طالبان رسماً اعلام کرده که تست عملیاتی خدمات اینترنت نسل پنجم (۵G) را در کابل آغاز کرده است. این اقدام با همکاری شرکت مخابراتی «افغانبیسیم» (AWCC) در جریان است و در صورت عملی شدن این طرح، کابل در لیست شهرهایی که به سریعترین استانداردهای ارتباطی جهان دست یافتهاند، قرار خواهد گرفت.
از مرحله آزمایشی تا جزئیات عملیاتی
عنایتالله الکوزی، سخنگوی وزارت مخابرات در یک بیانیه رسمی اعلام کرد که فاز اول این پروژه شامل ارتقای تجهیزات در ۷۴ سایت مخابراتی در نقاط پرتردد و کلیدی شهر کابل است. اینترنت ۵G که سرعتی تا ۱۰ برابر بیشتر از نسل چهارم (۴G) را ارائه میدهد، قرار است در این مرحله آزمایشی، پایداری شبکه و میزان تقاضای بازار را بسنجد.
طبق گفته مقامات، شرکت افغانبیسیم سرمایهگذاری سنگینی روی زیرساختهای سختافزاری و هسته شبکه انجام داده تا امکان میزبانی از این فرکانسها فراهم شود.
اهمیت راهبردی و اقتصادی
برخورداری از اینترنت ۵G در افغانستان، فقط یک ارتقای ساده در سرعت دانلود نخواهد بود؛ بلکه به معنای باز شدن درهای جدیدی به روی اقتصاد دیجیتال است. کارشناسان بر این باورند که در صورت موفقیت این طرح، بخشهای خدمات بانکی آنلاین، آموزش از راه دور و بهداشت دیجیتال در افغانستان که به دلیل سرعت پایین اینترنت با بنبست مواجه بودند، جان تازهای خواهند گرفت.
درعین حال، این اقدام نشانهای از استراتژی حکومت فعلی برای جلب سرمایهگذاری در بخش تکنولوژی و کاهش وابستگی به درآمدهای سنتی است.
چالشهای پیش رو: از برق تا هزینهها
البته در مسیر دستیابی ساکنان افغانستان به اینترنت ۵G، چالشهای بزرگی بر سر راه خواهد بود:
چالش اول، بحران دائمی انرژی و کمبود برق در کابل است؛ دکلهای ۵G به توان مصرفی بالایی نیاز دارند و قطعیهای مداوم برق میتواند پایداری شبکه را مختل کند.
دومین مسئله، قیمت تمامشده خدمات و دستگاههای پشتیبانیکننده است. بخش بزرگی از شهروندان افغانستان همچنان از گوشیهای قدیمی استفاده میکنند که قابلیت اتصال به ۵G را ندارند و هزینه بستههای اینترنتی هم احتمالاً برای قشر متوسط جامعه سنگین خواهد بود.
چشمانداز آینده
وزارت مخابرات افغانستان اعلام کرده که بعد از ارزیابی نتایج در کابل، این تکنولوژی به شهرهای بزرگ دیگری مثل هرات، مزارشریف و قندهار نیز راه خواهد یافت. درعینحال، برنامههایی برای توسعه فیبر نوری سراسری در حال اجراست تا پهنای باند لازم برای تغذیه دکلهای ۵G تأمین شود.
این نشان دهنده آن است که با وجود چالشهای بزرگ پیش رو افغانستان قصد ندارد از مسابقه تکنولوژی عقب بماند.
منابع: Iraf، pajhwok